Việt Nam đang từng bước tái khởi động chương trình điện hạt nhân, hướng tới đảm bảo an ninh năng lượng và thực hiện cam kết trung hòa carbon vào năm 2050. Trong tiến trình đó, Cộng hòa Séc và Slovakia được xem là hai đối tác châu Âu tiềm năng nhờ bề dày kinh nghiệm trong xây dựng, vận hành và quản trị các nhà máy điện hạt nhân hiện đại.

Nhà máy hạt nhân Dukovany (Cộng hòa Séc)

Tại Séc, tỷ trọng điện hạt nhân chiếm khoảng 1/3 sản lượng điện quốc gia, với 6 lò phản ứng đang hoạt động ổn định tại các nhà máy Dukovany và Temelín. Chính phủ Séc hiện đang triển khai kế hoạch mở rộng điện hạt nhân với 4 lò phản ứng mới, và đã chọn đối tác Hàn Quốc để xây dựng 2 lò đầu tiên. Trong các cuộc tiếp xúc song phương, phía Séc nhiều lần bày tỏ sẵn sàng hợp tác với Việt Nam trong lĩnh vực năng lượng, đặc biệt đề xuất thành lập Nhóm công tác chung giữa Bộ Công Thương Séc và EVN để thúc đẩy hợp tác thực chất.

Nhà máy hạt nhân Mochovce (Slovakia)

Về phía Slovakia, nước này có hơn 60% điện năng đến từ điện hạt nhân và đang trong quá trình hoàn tất lò phản ứng mới tại nhà máy Mochovce, đồng thời xúc tiến kế hoạch xây thêm nhà máy mới tại Bohunice với công nghệ từ Hoa Kỳ. Từ năm 2014, Viện Năng lượng Nguyên tử Việt Nam và Viện VUJE (Slovakia) đã ký các thỏa thuận hợp tác chuyên sâu về an toàn hạt nhân, quản lý chất thải phóng xạ, và đào tạo nguồn nhân lực. Năm 2016, dưới sự chứng kiến của Thủ tướng hai nước, các chương trình hợp tác đào tạo tiếp tục được mở rộng.

Tại Việt Nam, Chính phủ đã thống nhất chủ trương tái triển khai các dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2, đưa vào quy hoạch giai đoạn 2030–2050. Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) và Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) được giao nhiệm vụ nghiên cứu, tìm kiếm đối tác công nghệ và tài chính phù hợp. Trong đó, các đối tác đến từ Séc và Slovakia được đánh giá cao nhờ có nền tảng kỹ thuật mạnh, cam kết chuyển giao công nghệ và đào tạo nhân lực.

Hợp tác với Séc và Slovakia không chỉ giúp Việt Nam tiếp cận công nghệ tiên tiến mà còn tạo điều kiện xây dựng nguồn nhân lực hạt nhân bài bản, phát triển hệ sinh thái công nghiệp hỗ trợ trong nước. Đây là nền tảng quan trọng để Việt Nam phát triển điện hạt nhân một cách an toàn, hiệu quả và bền vững trong tương lai.