Việt Nam đang nổi lên mạnh mẽ như một trung tâm sản xuất và đối tác chiến lược trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong bối cảnh bất ổn địa chính trị và cạnh tranh thương mại ngày càng gay gắt, vai trò của Việt Nam không chỉ dừng lại ở một điểm đến sản xuất chi phí thấp, mà đang chuyển mình thành một mắt xích quan trọng trong định hình trật tự thương mại mới.

Chỉ trong năm 2024, Việt Nam đạt thặng dư thương mại hơn 123 tỷ USD với Mỹ, xuất khẩu sang châu Âu tăng mạnh sau gần 5 năm thực thi EVFTA. Việt Nam đồng thời trở thành điểm đến của dòng dịch chuyển chuỗi cung ứng “Trung Quốc +1”, thu hút các tập đoàn hàng đầu như Samsung, Foxconn, Apple, Intel, và các đối tác trong lĩnh vực đất hiếm, năng lượng tái tạo, dệt may và nông sản.

Gần đây, khi Mỹ áp thuế 46% và khởi động lại chiến lược thương mại bảo hộ, Việt Nam đã trở thành đối tác không thể thiếu trong các đàm phán cân bằng thương mại và đảm bảo chuỗi cung ứng không gián đoạn. Các thỏa thuận song phương trị giá hàng tỷ USD được ký kết cho thấy Việt Nam không chỉ đóng vai trò người sản xuất, mà còn là một bên có tiếng nói, có khả năng đàm phán và điều tiết lợi ích giữa các cường quốc.

Chính trong bối cảnh đó, Liên minh châu Âu – và đặc biệt là các quốc gia Trung – Đông Âu như Cộng hòa Séc và Slovakia – cần đánh giá lại chiến lược hợp tác với Việt Nam. Đây là thời điểm vàng để thúc đẩy liên kết thương mại, đầu tư, công nghệ và đổi mới sáng tạo:

• Việt Nam là cửa ngõ vào ASEAN – khu vực 680 triệu dân với tốc độ tăng trưởng nhanh nhất thế giới.
• Là một trung tâm sản xuất thay thế đáng tin cậy cho châu Âu, giúp đa dạng hóa chuỗi cung ứng và giảm rủi ro từ Trung Quốc.
• Sở hữu lực lượng lao động trẻ, tay nghề cao, ổn định chính trị và cam kết mạnh mẽ với phát triển bền vững.

Đặc biệt, với quan hệ hữu nghị truyền thống và cộng đồng người Việt tại Séc và Slovakia, hợp tác song phương có nền tảng vững chắc để mở rộng. Nhiều doanh nghiệp hai nước đã bắt đầu nắm bắt cơ hội – như dự án của Škoda tại Việt Nam – nhưng cánh cửa vẫn còn rộng mở cho các lĩnh vực như năng lượng, máy móc, y tế, nông sản, công nghệ quốc phòng, và logistics.

Trong một thế giới đang định hình lại các “luật chơi” thương mại, Việt Nam không còn là một thị trường nhỏ đang phát triển – mà là một đối tác có chiến lược, có uy tín, và có tiềm năng trở thành trung tâm gắn kết lợi ích giữa Đông và Tây. EU, Cộng hòa Séc và Slovakia – nếu muốn không bị chậm nhịp – cần sớm hành động để không bỏ lỡ cơ hội vàng này.